Gdynia rozwój ze wsi do miasta w okresie II RP krótko fakty

Kilka faktów pokazujących, że o ile polski rząd chce się uniezależnić od obcych firm i krajów, to może co potwierdza historia Gdyni - polskiej konstrukcji. 

Kontynuując mój wpis o histroii Gdyni:

https://wujec.blogspot.com/2026/02/geografia-i-histria-gdyni-krotko.html

W tym artykule postaram się zwiężle opisać:

1. Tempo rozwoju Gdyni

W roku 1921 rząd polski rozpoczął budowę zarówno portu wojennego w Gdyni, jak i obok tego portu nowego portu tymczasowego (przeładunkowego), gdyż brak było jakiegokolwiek portu we wsi Gdynia. 

Gdynia 2025 r. fragment jednego z kilkunastu nabrzeży powstałych w raptem 8 lat od "zera" przed 1939 rokiem, na pierwszym palanie z niszczycielem ORP Błyskawica wprowadzonym do służby Marynarki Wojennej w 1937 roku.

W 1939 roku polska marynarka wojenna miała cztery nowoczesne niszczyciele (kontr torpedowce) mając ok 140 km linii brzegowej.

Dziś mamy tylko dwie stare fregaty plus dwie korwety i aż ok 770 km linii brzegowej...

fot. Piotr Wujec

Mapa Wybrzeża nim powstało miasto i port Gdynia. 

 

1.1. Kolej 

W 1920 roku gdy wieś Gdynia została włączona do Polski brak było linii kolejowej.

W 1921 roku rząd polski wybudował pierwszą linię kolejową do Gdyni.

W 1923 roku rząd polski rozpoczął budowę w Gdyni dworca kolejowego.

Dworzec podmiejski w Gdyni dziś w centrum tego miasta. fot. Piotr Wujec

Przy okazji budowy portu w Gdyni powstały liczne bocznice i linie kolejowe. 

Jedna z wielu bocznic prowadząccyh do jednego z wielu nabrzeży Portu Gdynia
fot. Piotr Wujec 2024

1.2. Port tymczasowy.

W kwietniu 1923 r. w bardzo szybkim tempie został zbudowny i otwarty port tymczasowy we wsi Gdynia. Port był zaprojektowany i zbudowany przez Polaków.

Wówczas w 1923 roku wpłynął do tymczasowego portu pierwszy pełnomorski statek o wyporności całkowitej pond 9 tys ton pływający pod francuską banderą.

Oddany do użytku w 1937 roku zbudowany de facto na morzu, otoczony z trzech stron wodą Uniwersytet Morski w Gdyni przykład piekna polskiej architektury. fot. Piotr Wujec 2025

 

2. Najludniejsza wieś Gdynia

W 1925 roku Gdynia była największą wsią na Pomorzu Gdańskim mającą ok. 10 tysięcy mieszkańców! Rozrastała się Gdynia mimo prób blokowania rozwoju Gdyni podejmowanych przez Niemcy i pro niemieckie "Wolne Miasto Gdańsk".

 

Sami sobie...

W maju 1925 Rada Gminy Gdynia sama wsi Gdyni przyznała prawa miejskie!

W 1926 roku odbyły się pierwsze wolne wybory do samorządu Miasta Gdyni...

zaraz po potwierdzeniu praw miejskich Gdyni przez wojewodę pomorskiego.

Przedwojenna polskiego projektu polska zabudowa Gdyni z lat 30 XX w. fot. Piotr Wujec

Polskiego projektu zabudowa Gdyni z lat 30 XX w. fot. Piotr Wujec

Polskiego projektu zabudowa Gdyni z lat 30 XX w. fot. Piotr Wujec

 3. Największy port na Bałtyku 

W 1930 roku został Port Gdynia na tyle rozbudowany przez Polaków, że z Gdyni do Nowego Jorku została uruchomiona pierwsza regularna linia transatlantycka (pasażerska). 

W 1933 został oddany do użytku Dworzec Morski w Gdyni o imponujących rozmiarach. Dworzec ten był przeznaczony dla ruchu pasażerskiego, wraz z oddaniem do uzytku kolejnego wielkiego basenu portowego z nabrzeżem, zwanym "nabrzeże francuskie". 

Wszystkie te obiekty zbudowało Państwo Polskie za podatki Polaków, tym samym były one własnością państwową.

W kapitalistycznej II RP nikt o ich prywatyzacji nawet nie myślał...

Dworzec Morski w Gdyni z tzw. nabrzeżem francuskim oddany do użytku już w 1933 roku. fot. Piotr Wujec AD 2025

 

Sukces Państwa Polskiego

W 1934 roku Gdynia stała się największym portem na Morzu Bałtyckim pod względem wielkości przeładunków, a sam port w Gdyni zaprojektowany i zbudowany przez Polaków stał się najnowocześniejszym wówczas portem Europy.

Port w Gdyni fot. Piotr Wujec

Zarastanie świadka historii Gdyni fot. Piotr Wujec

 

4. Miasto 

W 1939 roku miasto Gdynia miała 127 tysięcy mieszkańców! 

Przypominam, że w 1921 roku wieś Gdynia to było tylko 1268 mieszkańców! 

W 18 lat z małej wsi bez portu powstało duże miasto z największym portem na Bałtyku.

Wszystko w Gdyni zaprojektowali i zbudowali Polacy.

To daje do myślenia o wartości nas Polaków i mozliwości myśłenia pro państwowego, szczególnie daje do myślenia ... gdy chodzi się po Gdyni.

Myślenia o tepie i rozmachu w jakim budowano w latach 20 i 30 XX wieku.

Wszystko dzieki odważnej decyzji polskiego rządu aby postawić na nowy port zamiast korzystać z portu lojalnego wobec Niemiec w Gdańsku (Wolne Miasto Gdańsk).

Polskiego projektu zabudowa Gdyni z lat 30 XX w. fot. Piotr Wujec

Przedwojenna polskiego projektu polska zabudowa Gdyni. fot. Piotr Wujec

 

W roku 1939 gdy Niemcy zaatakowali Polskę to rozpoczął się okres prześladowania przez Niemców Polaków oraz Kaszubów zamieszkujących w Gdyni, co opisałem tutaj:

https://wujec.blogspot.com/2024/06/gdynia-pomnik-w-hodzie-wysiedlonym.html

 

Podsumowując

Zasługuje na uwagę:

1)   piękno Gdyni jako miasta i pomysłowość polskich urbanistów,

2)   fakt wybudowania przez Polskę w ciągu raptem 10 lat na Morzu Bałtyckim portu pod względem wielkości przeładunków, jakim stała się Gdynia w 1934 roku,

3)   piękno przyrody Gdyni, miasta mającego w swoim obrębie kilka rezerwatów, w tym Kępę Redłowską.

 

Gdynia należy do moich ulubionych miast.

 

W kolejnych wpisach napiszę o:

- wspinaczce i skałakach Teneryfy,

- cerkwi i przyrodzie poza szlakami Gór Bułgarii, 

- Czarnym Stawie pod Rysami w Tatrach,

- przyrodzie Kępy Redłowskiej, 

- moich doświadczeniach z praktyki pomocnika mechanika szybowcowego,

- zakamarkach jednego z najstarszych polskich miast - Inowrocławia,

itd.

 

Dziękuję za uwagę

Piotr Wujec