Straż pożarna na Teneryfie. Ochotnicza Straż Pożarna w Adeje. Teneryfa 19

Skoro obiecałem napisać o skałkach Teneryfy to postanowiłem najpierw napisać parę słów o historii i organizacji straży pożarnej na Wyspie Teneryfa. Dlaczego? Chodząc po górach południowej Teneryfy w letnim upale, co roku zastanawiałem się jak sobie Hiszpanie na tej wyspie radzą z zagrożeniem pożarowym (wiem, wiem jest jeden Hiszpan, czyli Król Hiszpanii, reszta rodowitych mieszkańców Królestwa Hiszpanii to przedstawiciele narodów mających osobne języki: Kastylijczycy, Katalończycy, Baskowie, Galijczycy, itd. - na potrzeby tekstu upraszczam przekaz👦).

 

Wprowadzenie

W 2022 roku maiłem sporo przemyśleń wspinając się samotnie w letnim upale drogą TF-21, którą doszedłem po 4 h marszu na wysokość 2145 m n.p.m. (na Montana de las Lajas, idąc z wysokości ok. 1200 m. n.p.m. najwyżej położnej osady na wyspie tj. Vilaflor), co pisałem w tym moim wpisie:

 https://wujec.blogspot.com/2024/07/gorska-droga-tf-21-ktora-warto-przejsc.html

https://wujec.blogspot.com/2021/06/vilaflore-santa-cruz-de-tenerife.html

… wówczas mijając suche o tej porze lasy południowej Teneryfy porośnięte endemicznym gatunkiem sosny, która opisałem w tym moim wpisie:

 https://wujec.blogspot.com/2024/04/pinus-canariensis-pino-gordo-pino-de.html

… zastanawiałem się co mogę zrobić w razie pożaru…

Wówczas w pewnym momencie z drogi zobaczyłem wieżę strażniczą straży pożarnej. Oczywiście odbiłem w bok, w jej kierunku. 

Dzięki tej mojej decyzji taki bojowy wóz strażacki hiszpańskiej formacji "Brifor" tj. Straży Pożarnej Lasów miałem przyjemność uwiecznić, jak wiadać na poniższym zdjęciu.

 

Wieża strażnicza (obserwacyjna) w górach Teneryfy (Południowa Teneryfa) z wozem strażackim Brifor (Straż Pożarna Lasów). 
fot. Piotr Wujec AD 2022

Od dawna myślałem aby napisac o straży pożarnej Teneryfy i zbierałem materiały. Poszukałem po hiszpańsku materiałów źródłowych w necie o historii i organizacji straży pożarnej na Teneryfie, wyspie bardzo często trawionej pożarami. Następnie je przetłumaczyłem na nasz język dzięki gogle tłumacz, no się natłumaczyłem.. 

no i napiszę bo to jest ciekawe, no i mam nadzieję na dobry wynik 😊

 

1. Początki straży pożarnej na obszarze południowej Teneryfy

Mając na uwadze fakt, że szedłem wówczas przez południowe stoki Teide (El Teide, Pico del Teide - 3,715 m n.p.m.) to skupię się głownie na historii straży pożarnej na obszarze Południowej Teneryfy (Zona Sur). W tym wypadku historii obszaru gdzie zrobiłem zdjęcia wozów strażackich, tj. Gminy Adeje.

U nas tradycje ochotniczej straży pożarnej są znacznie dłuższe niż w Hiszpanii, co pomoże mam nadzieję zrozumieć mój niniejszy wpis.

Na wstępie celem ułatwienia orientacji czytelnika poniżej:

1) mapa administracyjna Teneryfy,

2) rzut na tą wyspę od południa (pokazujący ukształtowanie terenu),

3) zdjęcie satelitarne obszaru gdzie sfotografowałem wozy straży pożarnej.

 

Mapa administracyjna Wyspy Teneryfa

Rzut na Teneryfę od południa, źródło domena publiczna

Lokalizacja opisywanego posterunku straży pozarnej na Południowej Teneryfie. P. Wujec

1.2. Informacja organizacyjna

Wyspa Teneryfa jest:

- po pierwsze wyspą wulkaniczną,

- po drugie „frontowym” rejonem Królestwa Hiszpanii, tak jak całe Wyspy Kanaryjskie, od lat do dziś przygotowanym na ewentualny konflikt z Maroko, co widać po ilości bunkrów mających chronić wybrzeże Teneryfy przed desantem.

Powyższe determinuje sposób działania i myślenia służb odpowiedzialnych za bezpieczeństwo tego autonomicznego regionu Królestwa Hiszpanii, jakim są Wyspy Kanaryjskie.

Istnieje na Teneryfie (działając w trybie stałym), tzw. „Konsorcjum ds. Zapobiegania Pożarom, Gaszenia i Ratownictwa na Teneryfie”, wspierane od 2025 r. przez hiszpańską armię, jako jedno z ponad 30 tego typu konsorcjów na terenie Królestwa Hiszpanii...

Widać ilośc suchych lasów na stokach i ... na pierwszym planie moje stopy obute:) Widok z miejsca gdzie był posterunek straży pożarnej w kierunku oceanu, nad który wróciłem około 3 nad ranem, z widokiem na zdjęciu obu szczytów jakie zdobyłem, jeden w 2019 drugi w 2020, co opisałem na tym moim blogu.

fot. Piotr Wujec AD 2022

 

1.3. Początki

Powstanie formacji Ochotnicza Straż Pożarna w Adeje

Ochotnicza Straż Pożarna w Adeje w dniu 26 czerwca 2025 r. obchodziła 35 lecie swojego istnienia. Co ciekawe ochotnicza straż pożarna w Adeje na Teneryfie była jedną z pierwszych powstałych w Hiszpanii ochotniczych straży pożarnych.

W porównaniu z Polską w Królestwie Hiszpanii znacznie później zaczęły powstawać ochotnicze straże pożarne, co daje powód do pozytywnego myślenia o nas Polakach.

1.4. Ciekawostka nr 1 

Ciekawostką jaka pojawia się w hiszpańskiej prasie jest informacja, że pomysł ochotniczej straży pożarnej został wprowadzony na Wyspach Kanaryjskich, do których należy Teneryfa, uwaga …

… przez przedsiębiorców turystycznych.

Przedsiębiorcy turystyczni na Teneryfie w 1985 roku zaczęli o taką ochotniczą straż pożarną zabiegać najpierw właśnie na opisywanej Południowej Teneryfie, tj. w mieście Playa de Las Américas (dziś duży ośrodek turystyczny) oraz znacznie mniejszym mieście Arona, o jakim napisałem w tym moim wpisie:

 https://wujec.blogspot.com/2019/05/arona-fira-teneryfa-3.html

1.5. Pierwsze wyposażenie i działania 

Na początku działania jednostki w 1985 roku władze Teneryfy przekazały mało środków na doposażenie (działającej też w górach) Ochotniczej Straży Pożarnej w Adeje, która wówczas otrzymała:

- jeden używany samochód terenowy,

- jedną pompę wodną,

- ​​kilka węży strażackich,

- środki ochrony osobistej.

Pierwszy raz ochotnicza straż pożarna z Arony (Gmina Adeje) gasiła pożar w 1986 na ulicach Playa de Las Américas.

2. Remizy 

Na hiszpańskich stronach internetowych doczytałem się, że Ochotnicza Straż Pożarna w Adeje bardzo skromnie zaczynała swoją służbę bazując najpierw w garażach centrum handlowego Pueblo Canario w Playa de Las Américas.

Po jakimś czasie ww. posterunek, zwany na Teneryfie „Dom Strażaka”, przeniósł się do (sic!) …

piwnicy hotelu Club Atlantis w San Eugenio (Adeje).

Dopiero w 1991 roku strażacy w Adeje dostali remizę, którą samorząd gminy wybudował w dzielnicy Fañabe, w mieście Adeje.

Ciekawostka nr 2 

Ochotnicza Straż Pożarna w Adeje jest dziś drugą co do wielkości remizą strażacką na Teneryfie, po tej istniejącej w stolicy wyspy, tj. Santa Cruz de Tenerife.

Inne moje ujęcie wozu bojowego Brifor (Straż Pożarna Lasów)
fot. Piotr Wujec AD 2022

 

3. Wymiar praktyczny ochrony ppoż. 

Koło posterunku obserwacyjnego Ochotniczej Straży Pożarnej w Adeje znalazłem ujęty na moim poniższym zdjęciu bunkier ogniowy, w którym można się schować na wypadek pożaru lasu.

Bunkier był oddalony około 100 m od posterunku, do tego stał on na innym stoku niż posterunek. 

Moim zdaniem o tej lokalizacji bunkra zdecydował przeważający kierunek wiatru tak aby bunkier był na skraju urwiska będącego kierunkiem z jakiego przeważa wiatr, co chroni, zmniejsza ryzyko najścia na bunkier fali ognia.

Bunkier w górach Teneryfy mający chronić przed pożarem,
fot. Piotr Wujec 

Położenie bunkra ogniowego w górach Teneryfy. 
fot. Piotr Wujec AD 2022

 

4. Liczebność Ochotniczej Straży Pożarnej w Adeje

Ochotnicza Straż Pożarna w Adeje jest w mediach Teneryfy definiowana jako cyt. „zawodowi strażacy którzy świadczą swoje usługi w ochotniczej straży pożarnej”.

Ochotnicza Straż Pożarna w Adeje (stan na 2025 r.) składa się z:

34 strażaków (mężczyzn i kobiety),

14 stażystów, którzy przechodzą szkolenie podstawowe.

 

4.1. Formacja ma się rozrosnąć

Niestety Teneryfa - na skutek zalewu „obcych” (pisząc delikatnie) - zmaga się od kilku lat z rosnącą falą podpaleń, jaką też w zeszłym roku (2025) opisywała tamtejsza prasa.

W celu ukrócenia narastającej dywersji zostało do pomocy strażakom na Teneryfie przydzielone w zeszłym roku wojsko hiszpańskie, aż ponad 1 tys. żołnierzy, czyli sporo jak na jedną wyspę z archipelagu. Dla porównania trwającą od 2019 roku agresję „obcych” na nasze polskie wschodnie granice (mające ponad 650 km te z Kaliningradem, Białorusią, Litwą) wspierając SG odpiera dziś od 6 do 8 tys. żołnierzy WP. Jeszcze poniżej napiszę o tych hiszpańskich decyzjach z 2025 r. dotyczących wsparcia przez ich armię Teneryfy.

Oznaczenie skrętu z drogi TR-21 w kiedunku opisywanego posterunku obserwacyjnego strażaków Brifor (Straż Pożarna Lasów) pełniąccyh służbę na południu Teneryfy. 

fot. Piotr Wujec AD 2022

 

Mając na uwadze powyższe zagrożenia w 2025 r. Konsorcjum ds. Zapobiegania Pożarom, Gaszenia i Ratownictwa na Teneryfie ogłosiło nabór na 52 nowe stanowiska strażackie, oczywiście po uzyskaniu uprzedniej zgody organu ustawodawczego tego samorządu, tj. „Rady Wyspy”.

Mało tego w 2025 r. rozpoczęto na Teneryfie przeprowadzanie szeregu konkursów celem obsadzenia 19 stanowisk dowódców brygad, tak aby przy tym rosnącym zagrożeniu byli to najlepsi z najlepszych.

4.2. Finanse 

Przewodnicząca Rady Wyspy Teneryfy (Pani Rosa Dávila) w 2025 r.  ogłosiła, że mając na uwadze podpalenia podjęła decyzję o wzroście ​​w 2026 r. budżetu dla straży pożarnej (Konsorcjum ds. Zapobiegania Pożarom, Gaszenia i Ratownictwa) do 25,9 mln euro, co stanowi wzrost o 1,48%. 

Zwiększony budżet ma na celu wzmocnienie w tym roku zdolności operacyjnej, współpracy z armią i reagowania kryzysowego, jak i "zapobiegania podpaleniom".

4.3. Inne działania

Reagując na opisane powyżej zagrożenia władze samorządowe Teneryfy szybko zbudowały w 2025 r. nową remizę (posterunek) ochotniczej straży pożarnej w Guía de Isora. Zarazem w tym roku (2026 r.) jest też planowana do wybudowania i oddania kolejna nowa remiza, tym razem w Aronie.

Jak to jest istotne, aby inwestować w infrastrukturę, pokazuje informacja jaką znalazłem w regionalnej prasie Teneryfy cyt. w tłumaczeniu po polsku:

„Przed otwarciem remizy w Guía de Isora na niektórych obszarach wyspy czas reakcji sięgał nawet 40 minut, co wpływało na jakość usług dla mieszkańców. Dziś, dzięki otwarciu nowych remiz i profesjonalizacji naszych zespołów, czas ten skrócił się do zaledwie kilku minut”

Dodatkowo zainwestowała Rada Wyspy Teneryfy kupując w 2025 r. trzy drony wyposażone w kamery termowizyjne i wizualne umożliwiające precyzyjny nadzór w czasie rzeczywistym, nawet w warunkach słabej widoczności.

Góry Teneryfy setki metrów poniżej posterunku straży pożarnej mijałem zamknięty szlak z powodu zagrożenia pożarem. 
fot. Piotr Wujec AD 2022

 

5. Współpraca z armią

5.1. Skala

Wobec fali podpaleń na Teneryfie odbyła się  od 2 lipca do 2 listopada 2025 r. Operacja „Prometeusz”, która ma być w tym roku kontynuowana. W ramach tej operacji zwalczania dywersji (podpaleń) do pomocy straży pożarnej hiszpańska armia oddelegowała po raz pierwszy aż cały  6 Batalion Manewrowy z bazy lotniczej Los Rodeos, w tym śmigłowce, wspierany przez inne jednostki.

Ilość rozmieszczonych na wyspie patroli i posterunków hiszpańskiej armii imponuje, gdyż w 2025 r. było ich 920, cytując media utworzonych „w celu odstraszania i obserwacji”. Przyjmując po co najmniej 2 żołnierzy na patrol lub posterunek (plus ich rotacja) daje to skalę kilku tysięcy hiszpańskich żołnierzy pilnujących lasów na Teneryfie.

Powyższe ma sens gdyż każde państwo, o ile ma wzbudzać zaufanie swoich obywateli, w tym Królestwo Hiszpanii, to ma za zadanie dbać o swoich obywateli i ich mienie za pomocą każdego środka, w tym armii.

5.2. Nowość

Chcąc zapobiec podpaleniom, w 2025 r. po raz pierwszy w historii Teneryfy, hiszpańska armia wprowadziła nocne codzienne loty patrolowe wojskowych śmigłowców nad Górami Teneryfy.

5.3. Jednostki

W operacji przeciwdziałania podpaleniom na Teneryfie w 2025 brały udział (za źródłami hiszpańskimi):

- Brygady Leśne,

- Brifor (Straż Pożarna Lasów),

- posiłki z Gesplan (Służba Planowania Wysp),

- Gwardia Cywilna, w tym z posiłkami z kontynentu,

- 6 Batalion Manewrowy armii hiszpańskiej i inne jednostki,

- Obrona Cywilna,

- pracownicy leśni (Park Narodowy Teide),

- hiszpańskie siły powietrzne,

- formacja „Wojskowa Jednostka Ratownicza” (UME),

- Konsorcjum Straży Pożarnej.

 

Uwaga. 

Zasoby lotnicze użyte w 2025 r. celem przeciwdziałania podpaleniom na Teneryfie, w tym staki powietrzne straży pożarnej i wojska, opisze w osobnym wpisie gdyż ten już się zrobił za długi.

 

Podsumowując

Nie tylko nasz kraj zmaga się z negatywnymi skutkami zalewu państwa przez „obcych”, ten sam problem ma Królestwo Hiszpanii, w tym Teneryfa. Tam też wspiera wojsko służby w pilnowaniu kraju, podobnie jak u nas funkcjonariuszy SG i Policji wspiera Wojsko Polskie, od czasów słusznej decyzji rządu Premiera Morawickiego, którą podtrzymał rząd Premiera Tuska.

Powyższa garść informacji o Teneryfie jest ciekawa dla każdego kto interesuje się tym, jak z problemami nas dotykającymi radzą sobie inne kraje.

Dziękuję za uwagę

Piotr Wujec